Data Migration là gì? Phân loại, rủi ro và cách triển khai hiệu quả

Khi nâng cấp hệ thống, chuyển đổi nền tảng hoặc đưa dữ liệu lên Cloud, doanh nghiệp thường cần thực hiện Data Migration. Vậy Data Migration là gì, có những hình thức nào và cần lưu ý gì để quá trình di chuyển dữ liệu diễn ra an toàn, hiệu quả? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn tìm hiểu chi tiết.

Data Migration là gì? 

Data Migration là quá trình di chuyển dữ liệu từ một hệ thống lưu trữ hoặc môi trường điện toán sang một hệ thống hay môi trường khác. Đây là một bước quan trọng trong quá trình chuyển đổi cơ sở hạ tầng CNTT tại chỗ (on-premises) lên môi trường Cloud Computing.

Tại sao doanh nghiệp cần Data Migration?

Doanh nghiệp thực hiện Data Migration vì nhiều mục tiêu khác nhau, từ tối ưu chi phí, mở rộng khả năng lưu trữ đến đáp ứng yêu cầu về bảo mật và chuyển đổi số. Một số lý do phổ biến gồm:

• Giảm chi phí hạ tầng CNTT: Hạn chế chi phí cho phương tiện lưu trữ, hệ thống lưu trữ và các thiết bị CNTT khác.
• Mở rộng dung lượng lưu trữ: Tăng khả năng lưu trữ để đáp ứng nhu cầu dữ liệu ngày càng lớn.
• Cải thiện trải nghiệm khách hàng: Nâng cao trải nghiệm của người dùng trên website hoặc các nền tảng số.
• Đơn giản hóa quản lý dữ liệu: Tập trung dữ liệu về một hệ thống để quản lý thuận tiện hơn.
• Cải thiện hiệu suất ứng dụng: Hỗ trợ ứng dụng hoạt động nhanh và hiệu quả hơn.
• Hợp nhất dữ liệu sau mua lại doanh nghiệp: Kết hợp dữ liệu từ doanh nghiệp được mua lại vào hệ thống hiện tại.
• Đáp ứng yêu cầu tuân thủ và bảo mật: Thích ứng với các yêu cầu mới liên quan đến compliance hoặc an toàn dữ liệu.
• Nâng cao khả năng phân tích và báo cáo: Tạo điều kiện khai thác dữ liệu hiệu quả hơn cho hoạt động phân tích và lập báo cáo.

Data Migration lên Cloud

Ngày nay, doanh nghiệp tạo ra lượng dữ liệu ngày càng lớn, đồng thời phải tìm cách khai thác tối đa giá trị từ nguồn dữ liệu đó. Vì vậy, việc lựa chọn môi trường phù hợp cho từng workload và đảm bảo dữ liệu được lưu trữ hiệu quả, dễ truy cập ngày càng trở nên quan trọng.

Nhiều doanh nghiệp lựa chọn di chuyển workload lên Cloud nhằm vận hành ứng dụng trong môi trường CNTT có hiệu suất tốt và tối ưu chi phí. Trong quá trình này, lựa chọn giải pháp Data Migration phù hợp là một phần quan trọng của kế hoạch Cloud Migration và cần được xem xét ngay từ những giai đoạn đầu.

Có nhiều phương thức để di chuyển dữ liệu từ Data Center cục bộ lên Cloud, nhưng nhìn chung được chia thành hai hình thức chính:

• Online Migration: Dữ liệu được truyền trực tiếp qua Internet hoặc thông qua kết nối WAN riêng hay chuyên dụng.
• Offline Migration: Dữ liệu được chuyển vào thiết bị lưu trữ vật lý, sau đó thiết bị này được vận chuyển từ Data Center nguồn đến hệ thống Cloud Storage đích.

Việc lựa chọn phương thức Data Migration phù hợp phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm khối lượng dữ liệu cần di chuyển, thời gian yêu cầu để hoàn thành, loại workload và yêu cầu bảo mật của doanh nghiệp.

Các loại Data Migration phổ biến

Data Center lưu trữ các tệp và cơ sở dữ liệu được ứng dụng sử dụng để phục vụ quy trình, hoạt động của doanh nghiệp. Dựa trên đối tượng và môi trường cần di chuyển, Data Migration thường được chia thành 5 loại chính:

Storage Migration

Chuyển dữ liệu từ một phương tiện lưu trữ sang phương tiện khác. Doanh nghiệp có thể thay đổi định dạng phương tiện vật lý, chẳng hạn chuyển từ giấy sang tệp kỹ thuật số hoặc ổ đĩa cứng, hoặc chuyển từ hệ thống lưu trữ on-premises sang Cloud Storage.

Dữ liệu cũng có thể được di chuyển giữa một hoặc nhiều hệ thống Cloud Storage. Sau Storage Migration, cách truy cập dữ liệu sẽ thay đổi nhưng bản thân dữ liệu không thay đổi. 

Application Migration

Application Migration là quá trình chuyển ứng dụng từ một môi trường điện toán sang môi trường khác, chẳng hạn:

• Từ máy chủ on-premises lên Cloud.
• Từ môi trường Cloud này sang Cloud khác, ví dụ từ AWS sang Microsoft Azure.
• Nâng cấp ứng dụng lên phiên bản mới và ngừng sử dụng phiên bản cũ.

Do mỗi ứng dụng có mô hình dữ liệu riêng, định dạng dữ liệu và cách dữ liệu được hiển thị cho người dùng cuối có thể thay đổi trong quá trình migration.

Business Process Migration

Business Process Migration liên quan đến việc di chuyển các ứng dụng hoặc cơ sở dữ liệu được sử dụng để phục vụ quy trình kinh doanh, chẳng hạn như nền tảng CRM hoặc ERP. Hình thức Data Migration này thường xuất hiện khi doanh nghiệp thực hiện sáp nhập, mua lại hoặc tái tổ chức.

Database Migration

Database Migration, đôi khi còn được gọi là Schema Migration, là quá trình chuyển dữ liệu giữa hai hoặc nhiều cơ sở dữ liệu.

Do database được quản lý bằng các hệ quản trị cơ sở dữ liệu như Oracle, MySQL hoặc PostgreSQL, Database Migration có thể bao gồm:

• Chuyển từ một hệ quản trị cơ sở dữ liệu sang hệ khác.
• Nâng cấp lên phiên bản DBMS mới hơn.

Cloud Migration 

Cloud Migration là quá trình chuyển dữ liệu, ứng dụng hoặc dịch vụ từ Data Center on-premises lên Cloud hoặc từ một môi trường Cloud sang môi trường Cloud khác.

Quy mô của quá trình di chuyển có thể khác nhau tùy từng trường hợp. Cloud Migration có thể bao gồm việc chuyển toàn bộ dữ liệu, ứng dụng và dịch vụ lên Cloud, hoặc chỉ di chuyển một số thành phần được lựa chọn nhằm đáp ứng mục tiêu chiến lược hoặc nhu cầu kinh doanh. 

Data Center Migration

Là quá trình chuyển tài sản từ một Data Center sang một địa điểm hoặc môi trường vận hành khác. Đây là quá trình đặc biệt phức tạp vì Data Center chứa nhiều tài sản CNTT phục vụ việc lưu trữ, truy xuất, phân phối hoặc lưu trữ dài hạn dữ liệu và ứng dụng. 

Tùy theo mục tiêu của tổ chức, Data Center Migration có thể liên quan đến việc thay đổi hoàn toàn phần cứng vật lý, máy ảo hoặc các giải pháp Cloud. 

Các yếu tố cần cân nhắc khi xây dựng chiến lược Data Migration

Lập kế hoạch Data Migration càng kỹ lưỡng, doanh nghiệp càng giảm nguy cơ phát sinh chi phí ngoài dự kiến, downtime không được lên kế hoạch và những gián đoạn có thể ảnh hưởng đến người dùng trong hoặc sau quá trình di chuyển dữ liệu. Vì vậy, doanh nghiệp cần xác định rõ mục tiêu, xây dựng tiến độ và dự đoán những thách thức có thể xảy ra.

Khi xây dựng chiến lược Data Migration, có ba yếu tố chính cần cân nhắc:

Loại workload

Các workload chuyên biệt như máy ảo (VM), bản sao lưu và cơ sở dữ liệu thường có thể được di chuyển bằng những công cụ do nhà cung cấp phần mềm cung cấp, được thiết kế phù hợp với từng loại dữ liệu.

Nếu không có những công cụ này, doanh nghiệp cần lập kế hoạch kỹ để xử lý khả năng xảy ra downtime. Đối với các workload quan trọng, có thể áp dụng một trong hai cách:

• Di chuyển dữ liệu theo từng giai đoạn, kết hợp kiểm thử trong suốt quá trình và duy trì hệ thống nguồn, hệ thống đích hoạt động song song.
• Thực hiện đợt di chuyển dữ liệu quy mô lớn ngoài giờ vận hành, nếu quá trình có thể hoàn thành trong khoảng thời gian cho phép.

Khối lượng dữ liệu

Khối lượng dữ liệu cần di chuyển cũng ảnh hưởng trực tiếp đến phương thức Data Migration được lựa chọn.

• Dưới 10 TB: Sử dụng thiết bị lưu trữ do khách hàng cung cấp để chuyển dữ liệu đến vị trí lưu trữ mới thường là phương pháp đơn giản và tiết kiệm chi phí nhất.
• Khối lượng lớn, lên đến nhiều PB: Thiết bị Data Migration chuyên dụng do nhà cung cấp Cloud cung cấp có thể là phương án thuận tiện và tiết kiệm hơn.

Về lý thuyết, Online Migration có thể được sử dụng với mọi khối lượng dữ liệu. Tuy nhiên, khi lượng dữ liệu quá lớn, giới hạn về thời gian có thể khiến phương thức này trở nên kém khả thi.

Tốc độ hoàn thành

Thời gian hoàn thành Data Migration phụ thuộc vào phương thức di chuyển dữ liệu:

• Với Online Migration, thời gian phụ thuộc vào khối lượng dữ liệu cần truyền và tốc độ kết nối mạng.
• Với Offline Migration, ngoài thời gian xử lý dữ liệu còn cần tính đến thời gian vận chuyển thiết bị.

Nếu doanh nghiệp ưu tiên tốc độ hoàn thành và có đủ băng thông dành cho quá trình di chuyển, Online Migration có thể là lựa chọn phù hợp. Ngược lại, nếu thời hạn hoàn thành linh hoạt hoặc bị hạn chế về băng thông và các điều kiện mạng khác, Offline Migration có thể phù hợp hơn.

Những rủi ro khi di chuyển dữ liệu

Mặc dù Data Migration mang lại nhiều lợi ích trong quá trình hiện đại hóa hệ thống CNTT, quá trình này vẫn có thể phát sinh một số rủi ro cần được tính đến:

• Rủi ro bảo mật: Dữ liệu cần được mã hóa an toàn trước khi di chuyển. Với Offline Migration sử dụng thiết bị lưu trữ vật lý, doanh nghiệp cần kiểm tra mức độ an toàn của dịch vụ vận chuyển và logistics.
• Thời gian truyền dữ liệu kéo dài: Thời gian Online Migration có thể khó dự đoán chính xác do nghẽn mạng làm giảm tốc độ kết nối hoặc giới hạn phần cứng khiến tốc độ đọc và ghi dữ liệu bị hạn chế.
• Chi phí cao hơn dự kiến: Chi phí có thể phát sinh khi quá trình truyền dữ liệu trực tuyến kéo dài hơn dự kiến, thiết bị lưu trữ của nhà cung cấp được giữ quá thời hạn thỏa thuận hoặc xảy ra chậm trễ trong quá trình chuyển dữ liệu và vận chuyển thiết bị.

Cách triển khai Data Migration hiệu quả

Để quá trình Data Migration diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp cần chuẩn bị kỹ về dữ liệu, môi trường cũng như các yêu cầu kinh doanh có thể ảnh hưởng đến quá trình di chuyển.

Hiểu rõ dữ liệu và mục đích sử dụng

Trước khi di chuyển, doanh nghiệp cần xác định rõ:

• Ai đang sử dụng dữ liệu ở thời điểm hiện tại?
• Ai sẽ sử dụng dữ liệu trong tương lai?
• Dữ liệu sẽ được sử dụng cho mục đích gì?

Mỗi loại dữ liệu có thể yêu cầu phương thức lưu trữ và định dạng khác nhau. Chẳng hạn, dữ liệu phục vụ phân tích có thể có yêu cầu khác với dữ liệu được lưu giữ nhằm đáp ứng quy định tuân thủ.

Trong suốt quá trình Data Migration, doanh nghiệp cũng cần thu thập thông tin từ các bên liên quan và những đơn vị kinh doanh có liên quan.

Đánh giá kỹ môi trường nguồn và môi trường đích

Doanh nghiệp cần kiểm tra sự khác biệt giữa hệ thống hiện tại và môi trường đích trước khi thực hiện Data Migration, bao gồm:

• Hai môi trường có sử dụng cùng hệ điều hành hay không?
• Lược đồ cơ sở dữ liệu hoặc các định dạng dữ liệu có cần thay đổi không?
• Có vấn đề về dữ liệu dư thừa cần xử lý trước khi di chuyển không?
• Có quá nhiều dữ liệu không sạch cần được xử lý hay không?

Việc xác định những vấn đề này từ trước giúp doanh nghiệp có sự chuẩn bị phù hợp cho quá trình di chuyển dữ liệu.

Xác định sớm yêu cầu kinh doanh và tác động tiềm ẩn

Ngay từ đầu dự án, doanh nghiệp cần làm rõ các yêu cầu có thể ảnh hưởng đến Data Migration, chẳng hạn:

• Quá trình di chuyển cần hoàn thành trong khoảng thời gian nào?
• Nếu Data Center sắp ngừng hoạt động, hợp đồng thuê sẽ hết hạn khi nào?
• Những yêu cầu bảo mật dữ liệu nào phải được duy trì trong quá trình di chuyển?
• Doanh nghiệp có thể chấp nhận mất hoặc hỏng dữ liệu hay không? Nếu có, mức độ chấp nhận là bao nhiêu?
• Việc chậm tiến độ hoặc phát sinh trở ngại ngoài dự kiến sẽ ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh như thế nào?

Khi nào doanh nghiệp cần thực hiện Data Migration?

Data Migration có thể được thực hiện trong nhiều trường hợp, từ nâng cấp hệ thống, tối ưu chi phí đến chuyển đổi lên Cloud. Một số tình huống phổ biến bao gồm:

• Nâng cấp hoặc thay thế hệ thống cũ: Doanh nghiệp có thể di chuyển dữ liệu khi cần thay thế phần cứng hoặc phần mềm cũ nhằm đáp ứng yêu cầu về hiệu suất hoặc nâng cao khả năng cạnh tranh.
• Giảm chi phí vận hành và tác động đến môi trường: Chuyển dữ liệu sang hệ thống có quy mô hạ tầng nhỏ hơn và tiêu thụ ít năng lượng hơn có thể giúp giảm chi phí vận hành, đồng thời hạn chế tác động đến môi trường.
• Chuyển dữ liệu từ Data Center lên Cloud: Data Migration giúp doanh nghiệp giảm hoặc loại bỏ chi phí lưu trữ dữ liệu tại Data Center on-premises bằng cách chuyển dữ liệu lên môi trường Cloud.
• Tập trung hoặc chuyển dữ liệu sang Data Center khác: Doanh nghiệp có thể tập trung dữ liệu để hỗ trợ khả năng tương tác giữa các hệ thống hoặc chuyển dữ liệu sang một Data Center có mức độ bảo mật cao hơn.
• Sao lưu và phục hồi sau thảm họa: Di chuyển và sao lưu dữ liệu giúp doanh nghiệp chuẩn bị tốt hơn cho quá trình Disaster Recovery khi xảy ra sự cố.

Đối với các dự án Data Migration nằm trong kế hoạch hiện đại hóa hệ thống, doanh nghiệp cũng có thể cần đến sự hỗ trợ của chuyên gia để thiết lập môi trường Cloud và hướng dẫn quá trình di chuyển dữ liệu lên Cloud từ đầu đến cuối.

Hiểu rõ Data Migration là gì giúp doanh nghiệp chủ động hơn khi nâng cấp hệ thống, chuyển dữ liệu lên Cloud hoặc tối ưu hạ tầng CNTT. Để quá trình di chuyển diễn ra hiệu quả, doanh nghiệp cần đánh giá kỹ workload, khối lượng dữ liệu, thời gian thực hiện, bảo mật và môi trường đích trước khi triển khai.